Prof. Cenckiewicz: Niektórzy w Polsce czczą Jaruzelskiego tak, jak Piłsudskiego

2022-06-23, 13:50  Michał Jędryka/Redakcja
Spotkanie z prof. Sławomirem Cenckiewiczem w bydgoskim IPN/fot. Archiwum

Spotkanie z prof. Sławomirem Cenckiewiczem w bydgoskim IPN/fot. Archiwum

- Postkomunizm jest jeszcze wciąż mocno zakorzeniony w polskim życiu społecznym i instytucjonalnym — przekonywał prof. Sławomir Cenckiewicz. Historyk, były szef komisji likwidacyjnej Wojskowych Służb Informacyjnych, autor wielu książek był dziś gościem Rozmowy Dnia w Polskim Radiu PiK.

Michał Jędryka: Rozmawiamy po spotkaniu w Instytucie Pamięci Narodowej w Bydgoszczy. Powiedział Pan, że polska pamięć jest oparta na dwóch zasadach – fałszu i prawdy. I mówił Pan, że przechylamy się w stronę fałszu. Dlaczego tak się stało?
Prof. Sławomir Cenckiewicz: Nie wiem, czy się przechylamy. Mówiłem, że równolegle fałsz współistnieje z prawdą. Innymi słowy - współistnieje ze sobą dziedzictwo PRL-u i wolnej Polski. Jaruzelski jest przez część społeczeństwa czczony tak samo, jak Piłsudski czy Anders. Można nawet zejść jeszcze nieco niżej i powiedzieć, że w jakimś sensie Wojsko Polskie, które jest instytucjonalno-personalną kontynuacją Ludowego Wojska Polskiego jest w rozkroku. Czci bowiem tradycje Ludowego Wojska Polskiego i po części - tradycje Wojska Polskiego AK, NSZ-u, Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie. Chcę przez to stwierdzenie pokazać, że Polska jest strukturalnie państwem postkomunistycznym, w którym obie narracje są prowadzone równolegle i jedna drugiej, albo druga pierwszej nigdy nie zdominowała.

24 lutego - ta cezura niczego nie zmieniła? Chociażby w samej armii czy w postrzeganiu postkomunizmu, który przecież był organicznie powiązany ze strukturami sowieckimi?
- Chciałbym, żeby tak było, ale jest za wcześnie, żeby pokusić się o jednoznaczną opinię. Musi trochę czasu minąć, żeby na przykład sprawdzić, jak zostanie opisana czy przedstawiona - przy okazji jakiejś okrągłej rocznicy zakończenia II wojny światowej - historia tego, co zwolennicy narracji postkomunistycznej nazywają „wyzwoleniem Polski przez Armię Czerwoną od okupanta niemieckiego”. Chcę przypomnieć, że całkiem niedawno czczono - nawet polskie władze w tym uczestniczą - żołnierzy Ludowego Wojska Polskiego, którzy razem z Armią Czerwoną „wyzwalali Polskę spod okupanta niemieckiego”. Teraz widać - po 24 lutego - że mamy jakiś stan zawieszenia w tych sprawach, ale czy jest trwały? Za wcześnie stwierdzić jednoznacznie, że mamy to za sobą. Zobaczymy - za rok, dwa i kolejne lata, kiedy sytuacja się ustabilizuje - jak te narracje dotyczące samych początków Polski Ludowej będą przebiegały.

Wiemy, że agentura służb specjalnych, komunistycznych w Polsce nie została ani ujawniona, ani rozliczona. Czy ten stan nie wpływa na psychikę naszych polityków czy nawet zwykłych ludzi, którzy oswoili zdradę narodową?
- Ja bym powiedział, że została ujawniona, bo wszystkie narzędzia, które służą ujawnianiu agentury są do dyspozycji ogółu społeczeństwa. W Instytucie Pamięci Narodowej nie ma ani jednej teczki agenta, ani jednej karty rejestracyjnej danej osoby, zarejestrowanej jako agent SB czy służb wojskowych, która byłaby w jakikolwiek sposób chroniona. Wszystko jest jawne. Problem polega na czymś innym – na świadomości społecznej i braku konsekwencji tego faktu ujawnienia. To jest klasyczna sytuacja epoki post prawdy, w której prawda nie ma już żadnego znaczenia. (…)

Sławomir Cenckiewicz w środę promował swoją nową książkę „Agentura” w Bydgoszczy. W czwartek (23 czerwca) będzie w Toruniu, spotkanie z nim rozpocznie się o godz. 18.00 w I Liceum Ogólnokształcącym, ul. Zaułek Prosowy 1.

POSŁUCHAJ CAŁEJ ROZMOWY DNIA

Region

Przed nimi 11 dni wędrówki na Jasną Górę. Ruszyła pielgrzymka diecezji bydgoskiej

Przed nimi 11 dni wędrówki na Jasną Górę. Ruszyła pielgrzymka diecezji bydgoskiej

2022-07-21, 11:36
Zmiana za sterami Portu Lotniczego w Bydgoszczy

Zmiana za sterami Portu Lotniczego w Bydgoszczy

2022-07-21, 08:20
XIX-wieczna kamienica w Toruniu czeka na nowego właściciela

XIX-wieczna kamienica w Toruniu czeka na nowego właściciela

2022-07-21, 07:49
Ale popłyną Festiwal Wisły 2022, czyli rejsy, warsztaty, jarmarki i wiele więcej

Ale popłyną! Festiwal Wisły 2022, czyli rejsy, warsztaty, jarmarki i wiele więcej

2022-07-21, 07:00
Spór o parking w Borównie. Powinien powstać, ale nie za pieniądze z tego programu

Spór o parking w Borównie. Powinien powstać, ale nie za pieniądze z tego programu?

2022-07-20, 21:45
IMGW nadal ostrzega przed upałem. W czwartek nawet 38 stopni

IMGW nadal ostrzega przed upałem. W czwartek nawet 38 stopni!

2022-07-20, 20:45
Co z Poradnią Immunologiczną w Szpitalu Wojewódzkim w Toruniu

Co z Poradnią Immunologiczną w Szpitalu Wojewódzkim w Toruniu?

2022-07-20, 19:45
Policja wyjaśnia szczegóły tragicznego wypadku na S-5 koło Żnina

Policja wyjaśnia szczegóły tragicznego wypadku na S-5 koło Żnina

2022-07-20, 18:45
Masz pytanie Zadzwoń do ZUS. Plan dyżurów ekspertów

Masz pytanie? Zadzwoń do ZUS. Plan dyżurów ekspertów

2022-07-20, 17:52
Odwołanie poszukiwań na Jeziorze Małym w Żninie. Odnaleziono zwłoki

Odwołanie poszukiwań na Jeziorze Małym w Żninie. Odnaleziono zwłoki

2022-07-20, 15:51
Ważne: nasze strony wykorzystują pliki cookies.

Używamy informacji zapisanych za pomocą cookies i podobnych technologii m.in. w celach reklamowych i statystycznych oraz w celu dostosowania naszych serwisów do indywidualnych potrzeb użytkowników. Mogą też stosować je współpracujący z nami reklamodawcy, firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W programie służącym do obsługi internetu można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce prywatności

Zamieszczone na stronach internetowych www.radiopik.pl materiały sygnowane skrótem „PAP” stanowią element Serwisów Informacyjnych PAP, będących bazą danych, których producentem i wydawcą jest Polska Agencja Prasowa S.A. z siedzibą w Warszawie. Chronione są one przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych. Powyższe materiały wykorzystywane są przez Polskie Radio Regionalną Rozgłośnię w Bydgoszczy „Polskie Radio Pomorza i Kujaw” S.A. na podstawie stosownej umowy licencyjnej. Jakiekolwiek wykorzystywanie przedmiotowych materiałów przez użytkowników Portalu, poza przewidzianymi przez przepisy prawa wyjątkami, w szczególności dozwolonym użytkiem osobistym, jest zabronione. PAP S.A. zastrzega, iż dalsze rozpowszechnianie materiałów, o których mowa w art. 25 ust. 1 pkt. b) ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, jest zabronione.

Rozumiem i wchodzę na stronę